Creating a simple part with PartDesign/pl



Ten tutorial ma na celu naukę początkujących użytkowników FreeCAD kilku prostych funkcji na przykładzie. Po omówieniu podstaw w User hub będziesz w stanie zamodelować pierwszą część.

W tym tutorialu omówimy w szczegółach:


 * Używanie warsztatu Part Design, rysowanie szkicu.
 * Używanie funkcji "Pad" i "Pocket"
 * Zmiana koloru i przezroczystość.
 * Ręczne przenoszenie części.
 * Wyświetlanie przypisanych wymiarów w szkicu.
 * Edycja jednego lub wielu wymiarów.
 * Korzystanie z funkcji geometrii zewnętrznej i użycie płaszczyzny odniesienia do wyśrodkowania otworu.

Używanie warsztatu Part Design, rysowanie szkicu
Stwórz nowy dokument i zmień na używając selektora warsztatu (numer 6 na obrazku) lub przez menu  View → Workbench. FreeCAD uruchamia się z paskami narzędzi u góry,  "combo view" po lewej, i widokiem 3d po prawej.

Tworzenie nowej zawartości (body):

Wciśnij Create body. Uwaga: nie pomyl tej ikony która jest niebieska, z ikoną od Part Container która jest żółta.. W zakładce "Model" pod "combo view sidebar" pojawi się nowy obiekt nazwany "Body". Pojawi się on pod nazwą dokumentu, która jest "Unnamed" do czas aż nie zapiszemu dokumentu do pliku. Body jest pojemnikiem/kontenerem w którym elementy Part Design są kolejno rozmieszczane w celu utworzenia pojedynczej bryły. Zawiera własne osie odniesienia i płaszczyzny. Zostanie oznaczony na niebiesko w drzewie modelu (model tree), co oznacza że jest aktywny, czyli możemy edytować elementy które zawiera jak również dodawać nowe elementy do niego. Jeśli nie jest zaznaczony na niebiesko, kliknij na niego dwukrotnie, lub wciśnij prawy przycisk myszy i w menu kontekstowym wybierz Toggle active body (Przełącz na aktywną zawartość). Przed nazwą "Body" jest niebieska ikona identyczna z tą, za pomocą której stworzyłeś obiekt "Body". Klikając w strzałkę lub znak plusa znajdujący się przed "Body" możesz rozwinąć jego zawartość. W tej chwili zawiera on jedynie element nazwany "Origin". Przez "Origin" także znajduje się znak strzałki lub plusa. Kliknij na niego aby rozwinąć jego zawartość. Odsłania to wyżej wymienione osie i płaszczyzny odniesienia, jak pokazano na poniższym obrazku: Nowo stworzone aktywne "Body" z rozłożoną zawartością

Nazwa "Origin" jest na szaro, co oznacza że zawartość nie jest widoczna w widoku 3d. Możesz zrobić "Origin" widoczne w widoku 3d wybierając "Origin" i wciskając spacje na klawiaturze. "Origin" teraz będzie oznaczone na czarno na drzewie. Wciśnij spacje ponownie aby ukryć "Origin" w widoku 3d. Wciśnij ponownie na strzałkę lub znak plusa przed "Origin" aby zwinąć jego zawartość.

Przed kontynuacją zmieńmy nazwę "Body".

Zmiana nazwy "Body":

W drzewie modelu, kliknij na "Body" prawym przyciskiem myszy. Wybierz rename i zmień nazwę. Na przykład na "Body part1" i wciśnij.

Tworzenie szkicu (sketch):

Teraz będziemy rysować szkic który będzie definiował kształt naszej części. Szkic to diagram opisujący profil, który ma być zastosowany do elementu w celu uzyskania kształtu. Może być „dodatni”, jak na przykład "pad", lub „negatywny" jak "pocket".

Ponieważ kształt naszej części jest regularny wzdłuż osi Y, stworzymy podkładkę (Pad) wzdłuż tej osi.

Wciśnij przycisk New sketch. "Combo View" przestawił się teraz na zakładkę "Tasks" i wyświetla "Select feature" (wybrane funkcje). To okno dialogowe wymaga wybrania płaszczyzny do której zostanie przypisany nasz szkic, i wyświetli dostępne możliwości. Wybierz XZ_Plane (Base plane) i wciśnij. Interfejs się zmienił, szkicownik teraz przejmuje kontrolę, i pasek narzędzi pojawił się nad widokiem 3d. Znajdujemy się na płaszczyźnie XZ aby narysować szkic.

Aby sobie pomóc w szkicowaniu, wybierz poniższe opcje w "Edit controls" w zakładce "Tasks" po lewej:
 * Show grid (pokaż siatkę): checked
 * Grid size (rozmiar siatki): 10 mm
 * Auto constraints(automatyczne ograniczenia): checked

Narysujemy poniższy szkic:



Zacznijmy od pierwszego segmentu:

Wybierz narzędzie Line. Kliknij na punkt początkowy, upewniając się najpierw, że poza czerwoną kropką myszy i po jej prawej stronie pojawi się czerwona kropka. Kliknij obok na osi X około 10 kwadratów w prawo lub około 100 mm. Jeśli w tym miejscu segment nie jest dokładnie 100 mm, nie ma to znaczenia, później nadamy mu stały wymiar, który ograniczy tę długość.

Zrób podobnie dla reszty segmentów. Staraj się celować w punkty, które stworzyłeś, aby świeciły się żółto. Co oznacza, że te punkty będą połączone. Powinieneś mieć coś mniej więcej takiego:



Zwróć uwagę na małe czerwone linie nad i obok segmentów które narysowałeś. Są to poziome i pionowe ograniczenia (constraints). Zwróć również uwagę na symbol w postaci małego łuku po lewej stronie: oznacza to, że punkt jest przymocowany do osi Z.

Teraz wybierz inne linie lewym klawiszem myszy, i trzymając lewy przycisk przesuń mysz. Niektóre z tych linii lub kropek się przesuną, inne nie.

Stosowanie ograniczeń:

Na górze "combo box, w zakładce "tasks" możesz odczytać liczbę "swobodnych stopni????" narysowanego już elementu. Musi ich być około 6. Celem ograniczeń jest redukcja liczby stopni swobody do zera.

Skośna linia powinna się teraz swobodnie obracać: będziemy ją ograniczać kątowo.

Kliknij na pochyłą linie, następnie kliknij na linie na dole, wybranie linie będą ciemno zielone. Teraz kliknij Constrain internal angle.



Wpisz wartość 30°. Obie linie mają teraz sztywny wybrany przez nas kąt. Ograniczenie zostało stworzone po lewej od szkicu. Za pomocą myszy przesuń stworzone ograniczenie do wewnątrz szkicu.

Teraz ograniczymy dolną linie konkretnym wymiarem. Wybierz tą linie i kliknij Constrain horizontal distance.

Wpisz wartość 100 mm. Pionowa linia po prawej stronie wyrównuje się teraz dokładnie z dziesiątym kwadratem siatki po prawej stronie.

Ustawmy ogólną wysokość profilu, wybierając najwyższy punkt po lewej stronie, a następnie punkt początkowy.Kliknij w constrain vertical distance i wpisz wartość 50 mm.

Zrób to samo dla poziomej długości nachylonej linii z innym ograniczeniem odległości pionowej 50 mm.

Przesuń wymiary na zewnątrz szkicu dla lepszej widoczności. Powinieneś mieć coś takiego:



Zwróć uwagę że linia swobodnych kątów zmniejszyła się do dwóch. Są to wciąż otwarte końce????.

Rysowanie łuku

Kliknij w Arc, pozycja środka łuku powinna wynosić około x = 80 y = 30. następnie kliknij, aby zdefiniować pierwszy punkt początkowy łuku w prawym górnym punkcie końcowym linii poziomej; następnie kliknij, aby zdefiniować koniec łuku do górnego punktu końcowego prawej pionowej linii (upewnij się, że punkty są zaznaczone na żółto przed kliknięciem).

Nadaj ograniczenie promienia: wybierz łuk, kliknij Constrain radius i podaj wartość 20mm.

Teraz stwórzmy łuk styczny do linii, do których jest podłączony: wybierz łuk, kliknij Constrain tangent. Pojawi się informacja o zastępowaniu ograniczenia. Kliknij. Zrób takie samo ograniczenie stycznej dla drugiego końca łuku.

Przygotowaliśmy szkic w dwóch etapach, ale mogliśmy również całkowicie naszkicować element, zanim całkowicie go ograniczymy.

W pełni ograniczony szkic:

Jeśli wykonałeś tą część tuto rialu poprawnie, powinieneś to uzyskać taki wynik:



Szkic zmienił kolor na zielony, co oznacza że cały został ograniczony. Nie ma w nim żadnych dwuznaczności, wszystko jest perfekcyjnie zdefiniowane. Potwierdza to komunikat solwera w lewym górnym rogu. Zwróć także uwagę że środek łuku lekko się przesunął, tak naprawdę podając te trzy ostatnie ograniczenia, FreeCAD obliczył prawdziwą pozycję środka.

Jeśli szkic nie jest jeszcze zielony, jeden lub więcej punktów nie jest zbieżnych (2 punkty można nałożyć, ale nie są zbieżne). Utwórz małe okno (okno przechwytywania) wokół punktu, aby wybrać Coincident constraint. Uwaga: nie pomyl ograniczenia więzów zbieżności z punktem szkicu; podczas gdy ich ikony są bardzo podobne, ta druga ma większą ikonę; dodaje samotny punkt na szkicu

Postępuj w ten sam sposób ze wszystkimi punktami.

Jeśli Twój szkic dalej nie jest zielony, sprawdź czy wszystkie linie (i jedna skośna) mają zarówno Horizontal lub  Vertical ograniczenia, i dodaj je w razie potrzeby.

Używanie funkcji "Pad" i "Pocket"
Kliknij w w zakładce "tasks". Warsztat Sketcher zostanie automatycznie zamknięty,  a warsztat Part Design ponownie wybrany. Combo View powróci do zakładki Model. Jeśli zostawiłeś "Body part1" rozwinięty, to zobaczysz nowy element obok "Origin" i zagnieżdzony w elemencie "Body".

Teraz zapiszmy nasz dokument. Nadajmy mu nazwę (na przykład "tutorial1", lub jaką kolwiek inną nazwę). Dobrą praktyką jest częste zapisywanie dokumentu, na przykład po skończeniu danego szkicu.

Kliknij w Axonometric view a następnie  Fit all. Wycentruje to twój widok 3d.

Kliknij w Pad, podaj długość 30mm; zaznacz  Reversed aby zmienić kierunek w którym bryła będzie "rosnąć". Kliknij, kształt jest teraz gotowy. W drzewie modelu obiekt "Pad" (nazywany jako "feature") pojawi się zamiast szkicu. W rzeczywistości to zatwierdzony szkic, ponieważ kształt się na nim opiera; kliknij na strzałke lub plusa przy "Pad" aby rozwinąć go. Pod "Pad" pojawi się nasz szkic; jest on automatycznie niewidoczny w widoku 3d (jego etykieta jest szara)

Zauważ, że utworzony kształt jest bryłą.



"Tworzenie otworu"

Kliknij na górną powierzchnie elementu i kliknij  aby stworzyć szkic. FreeCAD automatycznie stworzy szkic przypisany do tej powierzchni. Jesteśmy więc na płaszczyźnie równoległej do płaszczyzny XY, ale przesuniętej o wysokość elementu, czyli o 50 mm.

Możesz przestawić swój widok 3d aby wyświetlał rzut izometryczny  lub pozostać w widoku od góry You can switch the 3D window to an axonometric view  or stay in top view. W każdym momencie możesz wrócić do widoku szkicu (widok jest skierowany na płaszczyzne szkicu) używając Sketcher ViewSketch icon.

Note that the origin of this new sketch is that of the body. They may be different, but here are confounded with the absolute origin.

Za pomocą narzędzia Circle narysuj okrąg mniej więcej na środku płaszczyzny. Okrąg może być o dowolnym promieniu.

Wybierz okrąg i stwórz ograniczenie za pomocą  Radius constraint, jako promień podaj 5mm.

Teraz wybierz punkt w śworku okręgu i kliknij Lock constraint; kliknij podwójnie myszą na poziomy wymiar i podaj wartość -65mm (tutaj wskazujemy pozycję względem początku szkicu). Zrób to samo dla pionowego wymiaru (-15mm). Okrąg jest teraz w poprawnym miejscu a szkic jest teraz zielony, co oznacza że jest w pełni ograniczony.



Zamknij szkic; w drzewie modelu pojawił się nowy o obiekt o nazwie "Sketch001". Podczas gdy szkic jest cały czas zaznaczony, kliknij Pocket.

Pocket to funkcja zwana jako "subtraktywna" (subtractive), usuwa ona przestrzeń/materiał z naszej części, tutaj w postaci walca, ponieważ szkic jest okręgiem. Zaznacz opcje "Through all" aby otwór przeszedł na wylot. Wciśnij aby zakończyć operacje. W drzewie modelu pojawił się nowy element nazwany jako "Pocket". Jest on oparty na szkicu "Sketch001"

Zmiana koloru i przezroczystości
It is possible to change the color of the part, it is often useful to distinguish a part among others. The transparency of the piece can also be modified, which is useful for visualizing its internals.

Select the Body part1 body and go to the lower part of the Combo View, click on the View tab; locate the Shape Color property; you may need to use the vertical scroll bar to the right to find it. You can also widen the Property column: hover your mouse pointer over the separating line between the Property and Value headers; when the pointer turns into a double-sided arrow, press and hold your left mouse button and drag sideways, then release. In the right column, click on the gray square, which opens the Select Color dialog. Pick another color then click OK. Next, again in the View tab, change the value of Transparency, for example to 50 and press to complete (0 = totally opaque, 100 = totally transparent).

The hole is now visible inside the part. This is often useful for seeing the hidden or internal faces of the model.

You can also vary "Line Color" and "Line Width" to change the line thickness and the color of the part outline.

Ręczne przesuwanie częśći
Przejdź do zakładki "View" i wybierz Toggle axis cross. To są osie absolutne. Powinieneś teraz zobaczyć na widoku 3d trzy osie X, Y i Z w kolorach czerwonym, zielonym i niebieskim. Te punkty orientacyjne pomogą Ci zorientować się w przestrzeni. Te punkty orientacyjne są stałe i niezmienne, są przypisane do widoku, który się obraca, albo obiektu, który obraca się w tej przestrzeni.

Wybierz "Body"; Pod Combo View po lewej możesz to: (zakładka „Dane” musi byś ustawiona, może być konieczne kliknięcie karty „Dane”, aby była widoczna)



Kliknij na te małe trzy kropeczki (jeśli się nie pojawiają kliknij na pole "Placement"), otworzy się nowe okno w zakładce Tasks. Używając strzałek możesz zmienić pozycje i kąt części. To właśnie pozycja "body" przesuwa się w przestrzeni, orientacja w przestrzeni 3d się nie zmienia.

Inna metoda: w ComboCiew wybierz "Body" i kliknij prawym przyciskiem myszy i wybierz "Transform". Pojawi się coś takiego:



Hold and drag the cones along the axes or the spheres to move the body in all directions.

Validate. Then reset angles and coordinates to 0.

Displaying reference dimensions in the sketch
It may be useful to know the dimensions of some parts of the sketch, from the internal calculation of FreeCAD. It can be used just for reference, or use them later to set other dimensions for example.

In the Model tree, if necessary expand Body part1 then Pad to show the first Sketch. Double-click on it (or right-click and select Edit sketch in the contextual menu) then click on Toggle Constraint. (Note: depending on your computer display resolution, this icon may not be visible. At the right end of the Constraints toolbar, you may find a button. Click on it to expand and access collapsed icons.) From now on, we can create reference dimensions rather than dimensional constraints: they will be blue and will have no influence on the shapes of the sketch from which they come, they are calculated automatically.

You can display these dimensions for example:



We can see for example that the arc has a length of 20 since it's tangent with the edges.

We can also see that FreeCAD calculates the left face (50-50xTAN 30 °), as well as the distance dimension of the axis of the arc with the origin.

Editing one or more dimensions
During modeling, you can vary the dimensions of the model. It's very simple: for the thickness of the piece, double-click Pad, then enter a new value, 40mm for example. In the lower part of the combo view, you can change this value as well. Validate, the shape of the object has changed.

Do the same for the total length of the piece: double-click on Sketch, then double-click on the 100 mm dimensional constraint, change it to 110 mm then validate.

We can see that the piece was enlarged, but the hole is no longer centered in the middle of the top face. That's because it has been constrained to the sketch origin. Which does not necessarily correspond to what one would like, the hole should remain in the center, whatever the size of the face.

Center the hole
First method using external geometry.

Edit again the sketch of the hole and erase its horizontal and vertical distance constraints.

Then click on External Geometry.

We will now create two lines in the sketch, but extracted from a shape (or feature) external to this one and previously defined: that of the Pad.

Click on a vertical edge at the top of the part. For example, the edge slope side.

A new magenta line will appear above the edge. Repeat for the other edge, on the rounded side.

We can now use these lines (and especially their end points) to centre the circle, however we must add two construction lines: for example the diagonals.

Click on Construction Mode, we switch to construction mode: the lines will be blue and will be discarded outside of the sketch editing mode. They will allow to fix the center of the circle. Create the diagonals in the same way that you drew the first lines. Make sure all points are coincident.

Then select the center of the circle, then the two blue diagonal lines and click on Point on object, the circle must be centred at the intersection of the diagonals, that is at the center of the face. The sketch must be green, completely constrained (it is essential). Note that besides the radius of the circle, it is no longer necessary to create dimensional constraints.



Leave the sketch, we see that the circle is well centred. (The pocket feature was not deleted, but modified). If you change the dimensions of the part again, the thickness or the length, the circle will remain centered on the face.

Avoid construction lines:

It is often possible to avoid creating construction lines. You can edit the sketch again, erase the construction lines and use a Symmetric constraint between the two opposite vertices of the external geometry lines and the centre of the circle (select points in this order):



We get exactly the same result for the position of the hole. In fact, thanks to the constraints available in the Sketcher workbench, there are many possible methods. This example shows that it is often better to choose the simplest method, thus limiting the number of objects created as well as the errors that might result.

Second method using a datum plane.

Here is another, faster method that is possible since version 0.17: the use of a datum plane and its attachment.

Start by erasing the "Pocket" function as well as the sketch of the hole. Select the top face and click Datum point: create a datum point in the active body. The attachment mode chosen must be "Center of mass".

As the face is rectangular, its center of mass corresponds to the center of its diagonals. Validate, and a datum point is created. Select the top face again and while holding down the CTRL key, select the point you just created in the Model tree, release CTRL and click Datum plane. A reference plane is created with the origin of the point. Click OK.

It is now very easy to center the circle! Select from the Model tree or in the 3D view the plane you created, and click on Create a sketch, a sketch is created with as origin, the origin of the plane. Then just trace the 5 mm radius circle on this origin, then validate (the sketch must be green imperatively).

You get with "Pocket", as created previously, the hole and it will always be centered.



This tutorial is completed, save this file, you can have fun exploring various features. Change other dimensions, make other shapes, put other holes on other faces, it is when making mistakes that we progress!

You can also continue with this other tutorial of a slightly more complicated part:

Basic Part Design Tutorial 017